Lemury to wizytówka Madagaskaru i główny powód, dla którego wielu podróżników decyduje się na wyprawę na wyspę. Na wolności żyją wyłącznie tutaj, a naukowcy opisali ich ponad sto gatunków: od lemurków mysich mieszczących się w dłoni po indri wielkości małego dziecka. Większość z nich jest zagrożona wyginięciem, dlatego każda wizyta w parku narodowym to też realne wsparcie ich ochrony.
Poniżej znajdziesz najważniejsze gatunki i miejsca, w których masz największe szanse je zobaczyć.
1. Indri: śpiewający olbrzymi z Andasibe
Indri to największy żyjący lemur: czarno-biały, z krótkim ogonem i pluszowymi uszami. Słynie z „śpiewu”, którym grupy rodzinne oznaczają swoje terytorium. Najłatwiej zobaczyć go w lesie Andasibe, gdzie kilka grup jest przyzwyczajonych do obecności ludzi.
Gdzie: Rezerwat Analamazaotra i Park Mantadia w Andasibe, 3–4 godziny od stolicy.
2. Sifaki: tańczące lemury
Sifaki poruszają się po ziemi w niezwykły sposób: bokiem, w długich, tanecznych skokach. W lasach wschodu żyją sifaki diademowe o złoto-szarym futrze, a w suchych lasach zachodu i południa białe sifaki Verreauxa, często widywane przy szlakach.
Gdzie: Mantadia (sifaki diademowe), las Kirindy niedaleko Morondavy i Park Isalo (sifaki Verreauxa).
3. Lemur katta: najsłynniejszy ogon wyspy
Ten szaro-biały lemur z pręgowanym ogonem to najbardziej rozpoznawalny gatunek, znany choćby z filmów animowanych. W przeciwieństwie do wielu kuzynów spędza sporo czasu na ziemi i wygrzewa się w słońcu z rozłożonymi ramionami.
Gdzie: Park Isalo, rezerwat społecznościowy Anja przy trasie RN7 (koło Ambalavao), gdzie żyje duża, łatwa do obserwacji grupa.
4. Lemur złoty bambusowy
Rzadki, rudozłoty lemur żywiący się bambusem, który zawiera związki cyjanku, toksyczne dla większości zwierząt. Gatunek opisano dopiero w latach 80. XX wieku, a jego odkrycie przyczyniło się do utworzenia parku narodowego w Ranomafanie.
Gdzie: Park Narodowy Ranomafana przy trasie RN7.
5. Lemur czarny z Nosy Be
U lemurów czarnych samce są całe czarne, a samice rude z białymi „bokobrodami”. Na wysepce Nosy Komba żyją grupy przyzwyczajone do ludzi, a dziksze stada spotkasz w rezerwacie Lokobe na samej Nosy Be.
Gdzie: Nosy Komba i rezerwat Lokobe, w zasięgu jednodniowych wycieczek z Nosy Be.
6. Aye-aye: nocny tajemniczy kuzyn
Aye-aye wygląda jak połączenie wiewiórki, nietoperza i lemura: ma wielkie uszy, przenikliwe oczy i wydłużony, cienki palec, którym wyszukuje larwy w drewnie. Prowadzi nocny tryb życia i jest trudny do zobaczenia na wolności.
Gdzie: kilka miejsc na wschodzie wyspy, m.in. wyspa Nosy Mangabe w zatoce Antongil. Obserwacje odbywają się nocą z doświadczonym przewodnikiem.
7. Lemurki mysie: najmniejsze naczelne świata
Lemurki mysie to maleńkie, nocne lemury o wielkich oczach. W lesie Kirindy żyje lemurek Berthe, uznawany za najmniejszego naczelnego na świecie, ważący zaledwie około 30 gramów. Wypatrzysz je w świetle latarki podczas nocnych spacerów.
Gdzie: las Kirindy na zachodzie, nocne spacery w Andasibe i Ranomafanie.
Kiedy jechać na lemury?
Lemury zobaczysz przez cały rok, ale najlepszy czas to wrzesień–listopad. Las jest wtedy pełen życia, wiele gatunków ma młode, a pogoda w większości regionów jest przyjemna. Od grudnia do marca trwa pora deszczowa: obserwacje są możliwe, ale szlaki bywają błotniste, a część dróg nieprzejezdna.
Jak obserwować lemury odpowiedzialnie
- Nie karm lemurów. Ludzkie jedzenie im szkodzi i uczy je podchodzić do turystów.
- Zachowaj dystans i nie dotykaj zwierząt, nawet jeśli same podchodzą blisko.
- Nie używaj lampy błyskowej przy nocnych gatunkach i nie świeć latarką prosto w oczy.
- Wybieraj oficjalne parki i rezerwaty społecznościowe z lokalnymi przewodnikami, a omijaj miejsca, gdzie lemury trzyma się na smyczy lub w klatkach do zdjęć.
- Korzystaj z usług przewodnika, w większości parków jest to zresztą obowiązkowe: wiedzą, gdzie przebywają grupy, i nauczą Cię rozpoznawać gatunki.
Lemury to tylko część przyrodniczych cudów wyspy. Pozostałe miejsca, od Alei Baobabów po kamienny las Tsingy, opisujemy w artykule 10 najlepszych atrakcji na Madagaskarze.